De Europese Commissie heeft woensdag een belangrijk actieplan voorgesteld om de Europese industrie sneller koolstofvrij te maken. De Commissie is van mening dat de EU-landen nu moeten handelen.

De klimaatcrisis, zwakke economische groei, afnemend concurrentievermogen van het bedrijfsleven en grote geopolitieke spanningen (met Moskou, Washington en Peking) vereisen een uitgebreid overgangsplan. 

Verschillende ondersteunende maatregelen moeten hierbij helpen, van betaalbare energie voor bedrijven en versoepeling van de overheidssteun voor gezamenlijke inkoop van grondstoffen. MKB-bedrijven met 250 tot 1.000 werknemers hoeven niet langer uitgebreide rapporten op te stellen over onder andere duurzaamheid en mensenrechten.

Circulaire economie

Lidstaten kunnen bijvoorbeeld energie-intensieve industrieën subsidiëren zodat ze snel de overstap naar elektrische productie kunnen maken. Start-ups die werken aan schone energie kunnen ook extra steun krijgen van lidstaten.

Bovendien is het tijd om de circulaire economie serieus te nemen. Hergebruik van grondstoffen verlaagt de productiekosten en maakt de EU minder afhankelijk van dubieuze exporteurs. Bedrijven die zich richten op recycling zullen in de toekomst meer financiële steun ontvangen. Tegen 2030 moet de EU wereldmarktleider zijn in de circulaire economie.

Meer Europees chauvinisme

Europese bedrijven moeten in Europa blijven en Europeanen moeten zoveel mogelijk Europese producten kopen. De Commissie kiest voor een versnelde uitfasering van dure (vaak geïmporteerde) olie en gas om te voorkomen dat zware industrie Europa verlaat. Europa moet zelfvoorzienend worden met zijn eigen goedkopere en schonere energie.

Schakelen naar schone productie en nieuwe technologieën - betere batterijen, zonnepanelen, waterstof en CO2-opslag - kost veel geld. Volgens de Commissie zullen alle voorstellen uit de Clean Deal de komende jaren 400 miljard euro vrijmaken voor investeringen.

‘Schone deal’

Naast deze steun wil de Commissie ook een nieuwe ‘klimaatneutraliteitsbank’ van 100 miljard euro om bedrijven te helpen over te stappen op schone productie. Een deel van het startkapitaal voor de klimaatbank komt uit de opbrengsten van de CO2-emissierechten - het zogenaamde ETS-systeem. “Dus we herinvesteren het geld dat uit de industrie komt terug in de industrie,” zegt Ursula von der Leyen.

“De kern van de ‘Industrial Clean Deal’ is werken aan “een schoon, veilig en welvarend Europa”, zei Europees Commissaris Wopke Hoekstra (Klimaat en Schone Groei) na de presentatie. Volgens hem is het koolstofvrij maken van de industrie “belangrijk voor het klimaat, het concurrentievermogen en onze onafhankelijkheid”.”

De Commissie benadrukte dat de klimaatdoelstellingen uit de Green Deal - 55 procent minder broeikasgassen in 2030 en klimaatneutraliteit in 2050 - geldig blijven.