De langverwachte handelsovereenkomst tussen de Europese Unie en de VS is gisteren gesloten. EU-Commissievoorzitter Ursula von der Leyen en de Amerikaanse president Trump vonden een akkoord toen ze elkaar ontmoetten in Schotland. Het algemene invoertarief in de VS voor de EU wordt vastgesteld op 15%.

Volgens von der Leyen zal het 15%-tarief ook betrekking hebben op chips, auto's en farmaceutische producten. Over dat laatste was president Trump minder transparant. Eerder had hij nog gedreigd met een 200% tarief op farmaceutische producten. von der Leyen stelt dat de deal een ‘raamwerk’ is en dat over de details nog verder onderhandeld moet worden.

Ze voegde eraan toe dat de VS een “bredere toegang” tot de Europese markt zouden krijgen en dat ze nog steeds werken aan tariefvrije producten, zonder te specificeren welke dat zullen zijn. Voor luchtvaartonderdelen en specifieke chemische en landbouwproducten is al onderhandeld over nultarieven, zei ze.

Compensaties

Afgezien van de verhoogde tarieven, staal en aluminium blijven op een 50% tarief, maar met quota, heeft Europa zich ook verbonden tot verdere militaire aankopen, investeringen in de VS die oplopen tot $600 miljard, en de aankoop van LNG (vloeibaar aardgas) voor $750 miljard.

Dat is een aanzienlijk bedrag ter compensatie van het handelstekort van de VS met de EU in goederen, dat in 2024 in totaal $235 miljard bedraagt (gegevens van het U.S. Census Bureau). Het feit dat er een tegenovergesteld handelstekort is voor de EU versus de VS op het gebied van diensten is nog niet gemakkelijk berekend.

Het 15% tarief was een voorstel van de EU om de Amerikaanse president tegemoet te komen en ligt op hetzelfde niveau als de overeenkomst tussen de VS en Japan. Een eerder EU-voorstel voor nultarieven in beide richtingen is van tafel geveegd.

Zoals gezegd is de deal tussen von der Leyen en Trump een raamovereenkomst die in de details moet worden verfijnd en ook moet worden goedgekeurd door de 27 lidstaten van de EU.

Gemengde reacties

De eerste reactie in Europa op de overeenkomst lijkt er een van opluchting te zijn. Uiteindelijk komt er een einde aan de onzekerheid, wat een grote opluchting is voor ondernemers en bedrijven in heel Europa. Tegelijkertijd wijzen werkgeversorganisaties erop dat dit ook “een bittere pil” is en dat er nog veel onzekerheden zijn over specifieke sectoren zoals de farmaceutische industrie.

Kathleen Van Brempt, een Belgisch (sociaaldemocratisch) lid van het Europees Parlement en vicevoorzitter van de Internationale Handelscommissie van de EU, betreurt het dat Europa en andere landen over de hele wereld niet hebben geprobeerd om zich te verenigen tegen de agressieve handelsoorlog die president Trump heeft ontketend sinds hij aan de macht is gekomen. “Ze hebben zich laten verdelen door de intimidatie van Trump.”

Ze wijst er ook op dat deals met de huidige Amerikaanse president altijd wankel en onzeker zijn. In ieder geval, zegt ze, moet Europa zijn handelsbetrekkingen uitbreiden met alle andere landen in de wereld die nog steeds geloven in eerlijke en vrije handel wereldwijd.