In het noorden van Antwerpen is energieleverancier Fluvius begonnen met bouw van het grootste verwarmingsnetwerk in Vlaanderen tot nu toe.

Restwarmte van het afvalverwerkingsbedrijf Indaver zal vanaf het einde van dit jaar gebruikt worden om ongeveer 3.800 sociale woningen, acht scholen en een gemeentewerkplaats in de wijken Luchtbal (Antwerpen) en Rozemaai (Ekeren) te verwarmen. 

Zo'n verwarmingsnetwerk is niet alleen duurzaam, maar ook een betaalbaar, lokaal en veilig alternatief voor gas en stookolie.

De restwarmte van de verbrandingsinstallaties van Indaver zal via goed geïsoleerde leidingen naar de wijken getransporteerd worden. De eerste aansluitingen zouden eind dit jaar kunnen plaatsvinden en het hele warmtenet zou eind 2028 klaar moeten zijn.

Duurzaam alternatief

Het stadsverwarmingsnet is een sleutelproject voor de Antwerpse stedelijke klimaatdoelstellingen, omdat het de CO2-uitstoot vermindert en een duurzaam alternatief biedt voor gas en olie voor verwarming. Het hele project zou een jaarlijkse CO2-besparing van bijna 11 kiloton opleveren.

Antwerpen wil het grootste verwarmingsnetwerk in Vlaanderen bouwen en zo de CO2-uitstoot elimineren die overeenkomt met die van duizenden auto's per jaar. “Klimaatbeleid moet tastbaar zijn en voordelen opleveren voor de mensen die hier wonen,” besluit Karim Bachar (Vooruit), Antwerps schepen van Leefmilieu.

Vlaanderen en Nederland

Alleen al in Vlaanderen zijn er ongeveer 90 tot 100 warmtenetten geïdentificeerd die warmte leveren aan woonwijken, industrieterreinen en stadswijken.

Een stadsverwarmingsnet functioneert als een grootschalig centraal verwarmingssysteem. Het transporteert warmte van warmtebronnen naar warmteverbruikers. Warmte kan bijvoorbeeld worden gedistribueerd van het ene bedrijf naar het andere, woningen, kantoren en/of een zwembad.

Nederland heeft een snel groeiend aantal verwarmingsnetwerken en Frankrijk heeft ook bijna 900 operationele verwarmingsnetwerken. Duitsland heeft ook een goed ontwikkeld netwerk.

Andere landen

In Noord- en Oost-Europa, waaronder Denemarken, Zweden, Finland en de Baltische staten, worden verwarmingsnetwerken op grote schaal gebruikt; in sommige steden voorzien ze in 40 tot 60% van de verwarmingsbehoeften.

Stadsverwarmingsnetwerken zijn belangrijk voor de energietransitie omdat ze de CO₂-uitstoot verminderen, betaalbare warmte leveren en flexibele warmtebronnen integreren, zoals grote warmtepompen, biomassa of geothermische energie.