Volgens een nieuw rapport van het Europees Milieuagentschap (EMA) dat dinsdag is gepubliceerd, wordt meer dan 20% van de Europeanen - meer dan een op de vijf - blootgesteld aan ongezonde niveaus van verkeerslawaai. Afgemeten aan de strengere aanbevelingen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) stijgt dit cijfer tot meer dan 30%, oftewel bijna één op de drie burgers.

“Extreem hoge geluidsniveaus zijn schadelijk voor de menselijke gezondheid, het milieu en de economie”, zeggen deskundigen. Het rapport roept op tot meer daadkrachtige actie op Europees en nationaal niveau om het probleem aan te pakken.

“Naar schatting 112 miljoen mensen in de 31 geanalyseerde Europese landen worden blootgesteld aan geluidsniveaus op lange termijn van weg-, spoor- en vliegtuigbronnen die de drempelwaarden van de richtlijnen van de Europese Unie overschrijden”, schrijft het Agentschap.

Wegverkeer wordt geïdentificeerd als de belangrijkste bron van geluidshinder, vooral in dichtbevolkte stedelijke gebieden, waar het grootste aantal mensen wordt getroffen.

Uitgebreide gevolgen voor de gezondheid

Geluidsoverlast is niet alleen een ergernis; het kan grote gevolgen hebben voor de gezondheid. Langdurige blootstelling aan verkeerslawaai in Europa wordt in verband gebracht met een groot aantal negatieve gevolgen voor onze gezondheid, waaronder hart- en vaatziekten, psychische aandoeningen, diabetes en zelfs vroegtijdig overlijden.

Volgens het rapport zijn kinderen en adolescenten bijzonder kwetsbaar voor de effecten van lawaai. Op basis van nieuw onderzoek draagt blootstelling aan lawaai bij kinderen bij aan slecht lezen, gedragsproblemen en obesitas.

Schadelijk voor wilde dieren op het land en in de zee

In vergelijking met andere bedreigingen voor de milieugezondheid in Europa staat verkeerslawaai in de top drie, net na luchtvervuiling en temperatuurgerelateerde (klimatologische) factoren. Bovendien heeft het een grotere invloed op de gezondheid dan bekendere risico's zoals meeroken of blootstelling aan lood. Geluidsoverlast heeft ook gevolgen voor wilde dieren op het land en in de zee.

De in Kopenhagen gevestigde EU-autoriteit waarschuwt dat “de EU-nulvervuilingsdoelstelling om het aantal mensen dat chronisch wordt gestoord door transportgeluid tegen 2030 met 30% te verminderen waarschijnlijk niet zal worden gehaald zonder aanvullende maatregelen”.”

Preventieve maatregelen

Er moet meer actie worden ondernomen om het probleem op zowel Europees als nationaal niveau aan te pakken, bijvoorbeeld door de toegang tot rustige en groene ruimten in steden te verbeteren, aldus het rapport, waarin gegevens worden aangehaald die in 2021 zijn verzameld in 31 EER-lidstaten - de 27 EU-landen plus IJsland, Liechtenstein, Noorwegen en Zwitserland.

Bovendien kunnen langetermijnstrategieën voor stedelijke gebieden die prioriteit geven aan preventieve maatregelen, zoals het creëren van bufferzones tussen vervoerscorridors en woonwijken of het bevorderen van duurzame mobiliteitsopties zoals openbaar vervoer, wandelen en fietsen, ook nuttig zijn.