Heathrow Airport in Londen wil uitbreiden voor 49 miljard pond, of meer dan 56 miljard euro. Het plan omvat de aanleg van een controversiële derde landingsbaan van 3,5 kilometer, die naar verwachting minstens 24 miljard euro gaat kosten.

Er zal ook een nieuwe terminal moeten worden gebouwd, de huidige faciliteiten zullen moeten worden gerenoveerd en de ringweg van Londen zal moeten worden omgelegd.

Heathrow wil al een tijdje een nieuwe start- en landingsbaan bouwen, maar heeft nu formeel zijn “shovel-ready” voorstel voor een nieuwe 3,5 kilometer lange noordwestelijke start- en landingsbaan ingediend bij de Britse regering.

Tunnel onder de nieuwe landingsbaan

De start- en landingsbaan zou de snelweg M25 kruisen, die Heathrow van plan is om te leiden via een nieuwe tunnel onder de nieuwe start- en landingsbaan, die offline zou worden gebouwd en “s nachts zou worden ingeschakeld om de overlast te beperken.

Als de plannen doorgaan, zou het binnen 10 jaar klaar kunnen zijn. Hiervoor zouden echter maar liefst 752 woningen in de omgeving moeten worden gesloopt.

Daarnaast zou een nieuw terminalcomplex T5X worden gebouwd, Terminal 2 worden uitgebreid, drie nieuwe satellietterminals worden toegevoegd en Terminal 3 worden gesloten. Trein-, bus- en fietsverbindingen naar de luchthaven zouden ook worden verbeterd.

276.000 extra vluchten per jaar

Volgens Heathrow Airport zal de uitbreiding van de luchthaven plaats maken voor 276.000 extra vluchten per jaar, wat het totaal op 756.000 vluchten brengt, en een toename van 82 miljoen jaarlijkse bezoekers naar 150 miljoen. Het zou ook minstens 30 nieuwe bestemmingen ontsluiten en de vrachtcapaciteit met 50% verhogen.

De extra start- en landingsbaan en de infrastructuurwerken zouden ongeveer 100.000 nieuwe banen opleveren.

De kosten van de werkzaamheden zouden 100% particulier worden gefinancierd, waarbij Heathrow garanties voor een regelgevend kader wil krijgen en de mogelijkheid om de investeringen terug te verdienen via de heffingen voor luchtvaartmaatschappijen. De totale investering zou dus 49 miljard pond bedragen: 21 miljard pond voor de start- en landingsbaan en de luchthaven, 12 miljard pond voor de terminalcapaciteit en 15 miljard pond voor de modernisering van de huidige infrastructuur.

Als alles volgens plan verloopt, zou de bouwvergunning in 2029 klaar zijn. De werkzaamheden zelf zouden tot ongeveer 2035 duren. De uitbreiding wordt gesteund door Kamers van Koophandel in het hele VK, vakbonden, bedrijven en regionale luchthavens.

Extra lawaai en luchtvervuiling

De burgemeester van Londen, Sadiq Khan, is tegen de nieuwe start- en landingsbaan vanwege geluidsoverlast, luchtvervuiling en klimaatdoelstellingen. Volgens schattingen zal de uitbreiding leiden tot meer dan 700 extra vluchten per dag. De jaarlijkse CO2-uitstoot van Heathrow zou daardoor met ongeveer 3 tot 5 miljoen ton kunnen toenemen.

Er is ook sterke oppositie tegen de plannen van verschillende milieuverenigingen en omwonenden. De extra vluchten zullen tienduizenden extra huishoudens blootstellen aan vliegtuigoverlast. Vooral gebieden als Richmond, Hounslow, Windsor en delen van West-Londen, die sociaal en economisch zeer gemengd zijn, zullen worden getroffen.

Meer verkeer van zowel vliegtuigen als auto's betekent ook een toename van NO2 en fijnstof, terwijl sommige gebieden rond Heathrow nu al de WHO-richtlijnen voor luchtkwaliteit overschrijden. Tegenstanders wijzen er ook op dat de kosten door de milieu- en financiële risico's hoger zouden uitvallen dan eerdere schattingen. Bovendien zouden groene erfgoedlocaties, wetlands en landbouwgrond verloren gaan.

Naar verluidt steunt het Britse kabinet de plannen. Het heeft zijn principiële steun al uitgesproken en begin 2025 nogmaals bevestigd, maar het heeft nog geen officieel groen licht gegeven om met de bouw te beginnen. Verwacht wordt dat de Britse regering in de herfst een definitief besluit zal nemen over de uitbreiding.