In de toekomst zal het Maximiliaanpark in Brussel ook dienen als bron voor verwarming en koeling van de omliggende gebouwen. Vandaag wordt gestart met proefboringen in het kader van de energietransitie van het park in het Noorddistrict.

Be.SHARE, een project voor een laag-temperatuurnetwerk, heeft tot doel de CO2-uitstoot in de wijk drastisch te verminderen door fossiele brandstoffen te vervangen door lokale hernieuwbare energiebronnen, zoals geothermische energie, warmteterugwinning uit openbare ruimtes en warmteterugwinning uit rioleringen, waarbij warmte wordt teruggewonnen uit afvalwater dat door de riolering stroomt.

Boren tot een diepte van 150 meter

“Met dit project laten we zien dat een park zowel een plek om te wonen als een motor voor de energietransitie kan zijn”, zegt de Brusselse burgemeester Philippe Close (PS). Het doel is om de ondergrond van het Maximiliaanpark om te vormen tot een “onzichtbare energiecentrale” voor verwarming en koeling, ten dienste van de inwoners van het Noorddistrict en ter vermindering van hun energierekening.

De boring zal een diepte van 150 meter bereiken en maakt deel uit van een testfase die tot 4 januari zal duren. Deze fase moet helpen bepalen hoeveel boorgaten er kunnen worden geboord en waar precies in het park. Na deze voorbereidende werkzaamheden zal begin 2026 worden gestart met de aanleg van het verwarmingsnetwerk. Naar verwachting zal dit ongeveer twee jaar in beslag nemen.

5 miljoen euro aan Europese steun

Het is ook de bedoeling dat de kantoorgebouwen tijdens kantooruren via het verwarmingsnet worden verwarmd, zodat ze 's avonds hun warmte kunnen overdragen aan de woonblokken, waar de meeste bewoners thuis zijn.

Het systeem kan ook worden gereserveerd, “waardoor het netwerk op warme zomerdagen voor koeling kan zorgen en zo een klimaatneutraal alternatief biedt voor conventionele airconditioning.”

Naast kantoorgebouwen omvat het terrein ook gebouwen voor gemengd gebruik, gebouwen van de Europese Commissie, ongeveer 200 sociale woningen en 130 co-livingruimtes.

Het project, dat naar verwachting jaarlijks tot 1.569 ton CO2 zal besparen, wordt ondersteund door Leefmilieu Brussel in samenwerking met Vivaqua, Sibelga, Karno, de VUB en de vzw Samenleven/Convivence. Het kan rekenen op bijna 5 miljoen euro medefinanciering via het programma European Urban Initiative (EUI).

Verwarming is een belangrijke bron van CO2-uitstoot.

Iets meer dan de helft van de CO2-uitstoot in het Brussels Gewest wordt veroorzaakt door verwarming. Gasboilers zijn nog steeds de meest voorkomende vorm van verwarming in het Brussels Gewest. Het Brussels Gewest voert momenteel echter een grondige analyse uit om na te gaan waar stadsverwarmingsnetwerken kunnen worden ontwikkeld.

In de duurzame wijk Bervoets in Vorst zijn bijvoorbeeld al 239 woningen, 12 studio's en winkels aangesloten op een verwarmingsnetwerk. Het innovatieve verwarmings- en koelingsnetwerk op wijkniveau in het Maximiliaanpark is een ander voorbeeld.

Het Be.SHARE-project heeft tot doel de opgedane expertise en ontwikkelde innovaties in het Brussels Gewest te delen met alle partners en geïnteresseerde actoren, waaronder de Europese steden Manresa (Spanje), Leeuwarden (Nederland) en Jablonec nad Nisou (Tsjechië).