De Nederlandse De regering heeft veel te weinig gedaan om de inwoners van Bonaire, een eiland in het Caribische deel van Nederland, te beschermen tegen de gevolgen van klimaatverandering. Het kabinet moet daarom een concreet plan ontwikkelen om de bewoners van Bonaire beter te beschermen.

Bovendien moet de regering binnen achttien maanden “duidelijke en bindende” doelstellingen vaststellen om de uitstoot van broeikasgassen in heel Nederland te verminderen. Dat heeft de rechtbank in Den Haag besloten in de rechtszaak die Greenpeace en acht Bonairianen begin 2024 hebben aangespannen.

Bijzonder kwetsbaar voor zeespiegelstijging

Het eiland Bonaire is al heeft het meest te lijden van de opwarming van de aarde, met overstromingen door tropische stormen en extreme regenval. Het eiland is bijzonder kwetsbaar voor zeespiegelstijging, extreme hitte en andere klimaatgerelateerde gevolgen. En volgens verschillende onderzoekers zal dit de komende jaren alleen maar erger worden.

Tot 20% van het land van Bonaire kan worden getroffen door zeespiegelstijging in 2100. Risico's zijn onder andere permanente kustoverstromingen, verlies van huizen, wegen en kritieke infrastructuur. Om nog maar te zwijgen van ernstige schade aan mangroven en koraalriffen.

Hoewel Nederland zich al jaren voorbereidt op klimaatverandering, heeft de Nederlandse overheid nooit enige moeite gedaan om Bonaire beter te beschermen.

Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens

De inwoners van het Caribische deel van Nederland, die Nederlands staatsburger zijn, zijn dus ongelijk behandeld. Nederland heeft hiermee het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens geschonden, dat het recht op eerbiediging van het privé-leven en het familie- en gezinsleven beschermt en discriminatie verbiedt. De rechtbank heeft daarom bepaald dat er een aanpassingsplan moet worden opgesteld om Bonaire te beschermen, dat uiterlijk in 2030 moet zijn uitgevoerd.

Daarnaast moet de Nederlandse overheid meer doen om de uitstoot in Nederland als geheel te beperken. “De klimaatmaatregelen die nu worden voorgesteld zijn onvoldoende.”

Bindende doelen

De rechtbank beveelt de regering nu om binnen achttien maanden duidelijke, bindende doelen te formuleren om de uitstoot te verminderen, waaronder die van de luchtvaart en het zeevervoer.

Dit alles moet worden vastgelegd in nationale wetgeving en er moeten bindende tussentijdse doelen worden gesteld voor de periode tot 2050, wanneer de uitstoot netto nul moet zijn.

“Dit is een ongelooflijke overwinning voor de mensen op Bonaire”, zegt Eefje de Kroon, expert klimaatrechtvaardigheid bij Greenpeace Nederland, in The Guardian. “Niet alleen heeft de rechtbank vastgesteld dat mensen uit Bonaire gediscrimineerd worden vanwege de klimaatcrisis, maar ook moet de Nederlandse overheid veel meer doen om hen te beschermen.”