Doodslag in het verkeer is nu strafbaar in België. De Kamer heeft hiervoor groen licht gegeven. Voorheen werden dodelijke ongevallen meestal geclassificeerd als ‘onopzettelijke doodslag’. De nieuwe wetgeving, gebaseerd op een wetsontwerp van minister van Justitie Annelies Verlinden (CD&V), maakt van doodslag door voertuigen nu een apart misdrijf met aanzienlijk hogere straffen.

De roep om deze wet kwam vooral uit de samenleving en van de nabestaanden van de slachtoffers. Daarom is de wet in eerste instantie een symbolische verandering: het woord ’ongeval‘ dekt de lading niet volledig, vooral in gevallen van roekeloos rijgedrag.

Dit betreft situaties waarbij sprake is van verzwarende omstandigheden, zoals rijden onder invloed van alcohol of drugs, extreme snelheidsovertredingen, rijden zonder geldig rijbewijs en het ontvluchten van de plaats van een ongeval. De term ‘onopzettelijke doodslag’ voelde voor nabestaanden vaak onrechtvaardig in gevallen zoals hierboven genoemd.

Strengere straffen

Volgens het wetboek van strafrecht kreeg iedereen die werd veroordeeld voor het ‘veroorzaken van een dodelijk verkeersongeval’ een maximale gevangenisstraf van vijf jaar en een boete van €10.000, ongeacht de reden van het ongeval.

Met de hervorming naar ‘doodslag in het verkeer’ hoopt men niet alleen de afschrikking te verhogen, maar ook potentieel zwaardere straffen op te leggen. Als doodslag met een voertuig wordt gepleegd omdat de dader onder invloed van alcohol of drugs reed, zonder geldig rijbewijs, of door rood licht reed, gaat de maximumstraf omhoog naar tien jaar en de boete naar € 16.000. In veel gevallen wordt het rijbewijs ook onmiddellijk voor langere tijd ingetrokken. In veel gevallen wordt het rijbewijs ook onmiddellijk voor langere tijd of permanent ingetrokken.

Algemene trend in EU

België is zeker niet het enige land dat deze stap heeft gezet om de term ‘onopzettelijke doodslag’ te vervangen door strengere termen zoals ‘doodslag in het verkeer’ of ‘moord in het verkeer’. Italië was bijvoorbeeld een van de pioniers op dit gebied: in 2016 voerde het de wet ‘Omicidio Stradale’ in, met straffen tot 18 jaar.

Frankrijk heeft onlangs ook de term ‘homicide involontaire’ (onvrijwillige doodslag) afgeschaft voor verkeersovertredingen met verzwarende omstandigheden. In Nederland is de term ‘doodslag in het verkeer’ niet in de wet gedefinieerd, maar de wetgeving is in 2020 aanzienlijk aangescherpt. De wet is onlangs ook aangescherpt in Spanje, Ierland en Polen, wat een bredere trend in heel Europa weerspiegelt.