Verborgen koolstofreuzen in Zweden: oude bossen slaan veel meer op dan gedacht

Een nieuw onderzoek heeft ontdekt dat oerbossen in Zweden veel meer koolstof opslaan dan de industriële boomplantages die ze snel aan het vervangen zijn, waarbij de bodem het grootste deel van het verschil voor zijn rekening neemt.

De Ongerepte bossen in Zweden slaan 72 procent meer koolstof op dan beheerde bossen, waardoor broeikasgassen worden opgeslagen in sparren, dennen en met naalden bedekte bodems. Onderzoekers van de Lund University in Zweden en Stanford publiceerden dit onlangs (maart) in het tijdschrift Science.

Maar het verlies van ongerept oerbos gaat snel: het tempo is zes keer zo hoog als dat van het verlies van tropisch regenwoud in het Amazonegebied, dat de afgelopen jaren is toegenomen. is opvallend omdat boreale bossen vaak als ‘stabiel’ worden gezien.

Hout en biobrandstof

Honderden ongerepte oerbossen in Zweden zijn omgevormd tot beheerde bossen. Daar kappen houtkappers eens per eeuw een gebied om de groeiende Europese markt voor hout en biobrandstof te bevoorraden.

Dat blijkt juist nadelig te zijn voor het milieu, omdat de zogenaamde ‘productiebossen’ veel minder CO2 blijven opnemen dan de oorspronkelijke oerbossen. 

De bodem maakt het verschil

Het zijn - verrassend genoeg - niet zozeer de bomen maar de grond die het verschil maken. Oerbossen kunnen alleen al in hun bodem meer koolstof opslaan dan productiebossen samen in bomen, dood hout en bodem. Waarom de bodem van productiebossen minder koolstof opslaat, is nog niet duidelijk.

Oerbossen slaan het grootste deel van hun koolstof ondergronds op - reserves die verloren gaan wanneer bossen worden gekapt voor hout en biobrandstof. Bron: Garrett et al. (2024), Soil Systems (MDPI).

Dus als je oerbos kapt, verlies je niet alleen koolstofopslag boven maar ook onder de grond. Koolstofopslag is belangrijk voor het klimaat: hoe meer CO2 er wordt opgeslagen, hoe minder er vrijkomt in de lucht. Dit betekent ook dat pHet beschermen van intacte bossen is effectiever dan heraanplant of beheerde bosbouw.

Tot 8 keer meer opslagcapaciteit

Experts wisten al dat oerbossen meer CO2 opslaan, maar het verschil - 2,7 tot 8 keer meer - blijkt veel groter te zijn dan altijd werd aangenomen.

Om dat in perspectief te zetten: als we de koolstofopslag in de beheerde bossen in Zweden herstellen tot het niveau van de oerbossen, zou dat betekenen dat we bijna 8 miljard ton kooldioxide uit de atmosfeer houden.

Dat komt overeen met de cumulatieve uitstoot van Zweden door de verbranding van fossiele brandstoffen in de afgelopen twee eeuwen en is honderden keren groter dan de huidige jaarlijkse fossiele CO2 emissies.

De conclusie van het onderzoek is in ieder geval duidelijk: “Als we om het klimaat geven, moeten we de houtoogst uit oerbossen beperken.” 

Misschien vind je dit ook leuk

Maak een gratis account aan of log in.

Krijg toegang om dit artikel te lezen, plus beperkte gratis inhoud.

Ja! Ik wil graag nieuwe inhoud en updates ontvangen.