VN waarschuwt: 'Planeet staat aan rand van afgrond'

De periode 2014-2023 was het warmste decennium ooit en overtrof het gemiddelde van 1850-1900 met 1,20°C. Antonio Guterres, secretaris-generaal van de VN, zei: "De aarde laat een noodkreet horen. De vervuiling door fossiele brandstoffen stuurt de klimaatchaos de hoogte in." De planeet staat aan de rand van de afgrond, waarschuwen de Verenigde Naties.

Vooral vorig jaar was het warmste jaar ooit, met een gemiddelde mondiale oppervlaktetemperatuur van 1,45°C boven het pre-industriële referentieniveau.De uitstoot van broeikasgassen, de stijging van de zeespiegel en het smelten van de poolkappen hebben in 2023 alle records gebroken.

Degevolgen zijn zichtbaar: extreme weersomstandigheden,hittegolven, overstromingen, droogtes en bosbranden... En al deze extreme omstandigheden waren voelbaar in levens en bestaansmiddelen op elk continent in 2023.

Maar er is nog hoop, zegt Guterres. "Er is nog tijd om een reddingslijn uit te werpen naar mensen en de planeet, maar er moet nu actie worden ondernomen. Elke fractie van een graad opwarming van de aarde heeft gevolgen voor de toekomst van het leven op aarde."

2024, nog een recordjaar?

Volgens de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) is de grens van 1,5 graden Celsius opwarming van de aarde, zoals afgesproken in het Klimaatakkoord van Parijs, vorig jaar waarschijnlijk overschreden en is er een "grote kans" dat 2024 opnieuw een recordheet jaar wordt.

Januari 2024 was al de warmste januari ooit en februari 2024 als geheel was 1,77°C warmer dan het geschatte februarigemiddelde voor 1850-1900, de pre-industriële referentieperiode, volgens Copernicus Climate Change Service, uitgevoerd door het European Center for Medium-Range Weather Forecasts.

De langetermijnstijging van de temperaturen op aarde is te wijten aan de toename van de concentratie broeikasgassen in de atmosfeer, die in 2022 recordhoogten bereikte.

Doel is nog ver weg

Op de Klimaattop in Dubai hebben bijna 200 landen toegezegd de capaciteit voor hernieuwbare energie te verdrievoudigen tot ten minste 11.000 gigawatt in 2030. Wereldleiders kwamen ook overeen om af te stappen van fossiele brandstoffen, een noodzakelijke stap om de uitstoot van broeikasgassen tegen 2050 te elimineren.

Dat doel is echter nog ver weg. In 2023 zijn de belangrijkste concentraties broeikasgassen verder gestegen nadat ze in 2022 een record hadden bereikt. De hoeveelheid koolstofdioxide is vandaag 50% hoger dan in pre-industriële tijden.

Een sprankje hoop

Tochis er volgens de WMO een sprankje hoop omdat de productiecapaciteit voor hernieuwbare energie in 2023 met bijna 50% is gestegen ten opzichte van 2022 (tot een totaal van 510 gigawatt), het hoogste percentage in de afgelopen twee decennia.

Op donderdag en vrijdag komen klimaatexperts en ministers bijeen in de Deense hoofdstad Kopenhagen om aan te dringen op meer klimaatmaatregelen, waaronder meer nationale toezeggingen om de opwarming van de aarde tegen te gaan.

Ontbossing

Ander goed nieuws voor de planeet? Volgens een maandag gepubliceerd rapport van het Amazon Institute is de ontbossing in het Braziliaanse Amazonegebied in januari en februari gedaald tot het laagste niveau in zes jaar.

Officiële cijfers van de overheid, gebaseerd op gegevens die zijn verzameld door satellieten van het Nationaal Instituut voor Ruimteonderzoek (Inpe), laten zien dat de ontbossing in het Amazonegebied vorig jaar met de helft is afgenomen ten opzichte van 2022.

'Verplichte strijd tegen klimaatverandering'

Toen voormalig president Jair Bolsonaro van 2019 tot 2022 aan de macht was, schoot de ontbossing in het Amazonegebied omhoog met 75%, vergeleken met het decennium daarvoor. De huidige president Luiz Inácio Lula da Silva beloofde de ontbossing te bestrijden. "Om klimaatverandering tegen te gaan is het absoluut noodzakelijk om in 2030 nul vierkante kilometer ontbossing te hebben", zegt Larissa Amorim, onderzoeker bij Amazon.

Het Amazonewoud wordt beschouwd als een CO2-reservoir en is belangrijk in de internationale strijd tegen klimaatverandering. Brazilië bezit een groot deel van het Amazonegebied, ongeveer zo groot als West-Europa en verspreid over negen staten.

Reacties

Klaar om deel te nemen aan het gesprek?

Je moet een actieve abonnee zijn om een reactie achter te laten.

Meld u vandaag aan

Misschien vind je dit ook leuk