Hoe kan België tegen 2050 klimaatneutraal worden zonder de industrie te verdrijven? Onderzoeksinstituut VITO/EnergyVille formuleerde een antwoord: “De duurste optie is om niets te doen.”

Vito/EnergyVille lanceerde een studie en bundelde zijn krachten met verschillende belangrijke spelers op de Belgische energiemarkt: netbeheerders Elia en Fluxys, grote verbruikers zoals BASF en ArcelorMittal, en producent Luminus. Met deze studie brengen wetenschappers voor het eerst de kosten van klimaatschade door bedrijven in kaart.

PATHS2050 Coalitie

De pas opgerichte PATHS2050 Coalitie heeft verschillende mogelijke paden uitgestippeld voor beleidsmakers en de industrie die zowel “haalbaar als efficiënt” zijn om deze complexe en urgente overgang te navigeren. Het onderzoek resulteerde in drie scenario's voor het bereiken van klimaatneutraliteit tegen 2050 met behoud van een veerkrachtige industrie. 

Het eerste scenario behelst vooral uitbreiding van windenergie op land, voor onze kust en elders in de Noordzee in combinatie met uitbreiding van kleine modulaire kernreactoren.

Het tweede scenario voorziet in de bouw van een nieuwe grote kerncentrale in combinatie met kleinere reactoren. En het laatste scenario is voornamelijk gebaseerd op de import van elektriciteit en groene moleculen zoals waterstof. 

Aanbevelingen

Het onderzoek stelt ook verschillende aanbevelingen voor, zoals het verbieden van stookolieketels, het gebruik van hernieuwbare energie en het overstappen op elektrisch rijden. Volgens de onderzoekers moet deze actie vandaag nog beginnen. “De duurste optie is om niets te doen. We moeten onmiddellijk beginnen.”

Er wordt aanbevolen om het aantal elektrische voertuigen te verhogen tot 2 miljoen tegen 2030, en dat we tegen 2040 overschakelen op volledig elektrisch rijden. Tegen 2040 zou er jaarlijks één gigawatt aan zonnepanelen bij moeten komen. In het recordjaar 2023 werd er 1,3 gigawatt aan capaciteit geïnstalleerd. Er is echter ruimte voor 100 gigawatt aan capaciteit op onze daken,” zegt Pieter Lodewijks, programmamanager bij VITO/EnergyVille.

CO2-opslag

De uitbreiding van CO2-opslag is belangrijk in de drie scenario's. “Op korte termijn moeten we die CO2 afvangen, vloeibaar maken en in kleine volumes per schip transporteren naar lege gasvelden. Op de lange termijn hebben we een netwerk van CO2-pijpleidingen nodig.”

Dit alles kost geld. Tegen 2050 zullen de kosten van alle ingrepen om klimaatneutraliteit te bereiken ongeveer 12 miljard euro per jaar bedragen, of “ongeveer 2% van ons huidige BBP (Bruto Binnenlands Product)”, besluit Lodewijks.