Een Duitse rechtbank heeft vier voormalige topmanagers van Volkswagen veroordeeld tot gevangenisstraffen wegens “fraude en samenspanning”. Het is bijna tien jaar geleden sinds het grootste schandaal in de autowereld, bekend als het ‘Dieselgate’-schandaal, uitbrak in de Verenigde Staten. Volkswagen Group had frauduleuze software in zijn voertuigen geïnstalleerd om officiële emissietests te omzeilen.

De rechtbank van Braunschweig (Duitsland) heeft twee voormalige topmanagers veroordeeld, die in het officiële rechtbankbericht alleen worden aangeduid met hun voornaam en de beginletter van hun achternaam. Jens H. moet 4 1/2 jaar de gevangenis in en Hanno J. moet 2 jaar en zeven maanden achter de tralies zitten.

Twee andere managers kregen voorwaardelijke gevangenisstraffen. Eén van hen is Heinz-Jakob Neusser, de hoogste in rang en verantwoordelijk voor technische ontwikkeling bij Volkswagen, die een straf van één jaar en drie maanden kreeg. De andere is Thorsten D., die werd veroordeeld tot 1 jaar en tien maanden. Ze kunnen allemaal in beroep gaan tegen de uitspraak van dit proces, dat in september 2021 begon.

“De autoriteiten, die de auto's moeten certificeren, zijn niet op de hoogte gesteld van het feit dat de uitstoot veel hoger was onder reële rijomstandigheden,” zei de voorzitter van de rechtbank, Christian Schütz, toen hij het vonnis bekendmaakte. “Het is duidelijk dat dit gedrag niet in overeenstemming is met de wet,” voegde hij eraan toe.

Nog niet klaar

De vier mannen voegen zich bij de voormalige Audi-baas Rupert Stadler, die in juni 2023 door dezelfde rechtbank al is veroordeeld tot een gevangenisstraf met uitstel en een boete van 1,1 miljoen euro. De hoogste verdachte, voormalig CEO van de Volkswagen Groep Martin Winterkorn, moet nog steeds voor een apart proces verschijnen dat pas vorig jaar is begonnen vanwege herhaaldelijke gezondheidsproblemen van de ooit emblematische VW-baas. Hij riskeert een gevangenisstraf van maximaal tien jaar. Naast dit proces moeten 31 andere verdachten nog worden berecht in vier verschillende processen, aldus een woordvoerder van de rechtbank in Braunschweig.

Dieselgate was een van de grootste schandalen in de Duitse industrie en heeft de reputatie van Europa's nummer één autofabrikant zwaar aangetast. Uiteindelijk gaf Volkswagen toe 11 miljoen van zijn dieselauto's te hebben verhandeld. Tot op heden, met verschillende procedures die nog lopen, heeft VW al meer dan 32 miljard euro aan boetes en schadevergoedingen betaald.

“Het was de grootste fraudezaak ooit in de auto-industrie,” zegt de gerenommeerde Duitse analist Ferdinand Dudenhöffer, “en het zal de VW-aandeelhouders uiteindelijk meer dan €100 miljard kosten, wat immense schade zal veroorzaken.” Tegelijkertijd heeft Dieselgate de houding van de industrie ten opzichte van de autoriteiten veranderd. Het vertrouwen is verdwenen en keert slechts langzaam terug tussen de betrokken partijen.