Illegaal Drugsgebruik is een groeiend probleem in het verkeer. Van alle bestuurders die na het reggaefestival in Geel (provincie Antwerpen) op drugs werden gecontroleerd, bleek de helft (52 van 103) onder invloed.

Een internationaal onderzoek uit 2018 toonde aan dat 4,8% van de Belgische respondenten een uur na het gebruik van drugs reed. Tegen de tijd dat onderzoekers in 2023 met een nieuw onderzoek kwamen, was dat cijfer gestegen tot 8,5 procent.

De meesten zijn mannen

Dagelijks worden gemiddeld 35 bestuurders betrapt op rijden onder invloed van drugs, vergeleken met een gemiddelde van ‘slechts’ 20 per dag vijf jaar geleden. Negen van de tien bestuurders die betrapt worden onder invloed van drugs zijn mannen en meer dan de helft is jonger dan 30, volgens statistieken van de federale politie. Wie met drugs betrapt wordt, verliest onmiddellijk vijftien dagen zijn rijbewijs en moet daarna voor de politierechter verschijnen.

Politierechters waarschuwen al lange tijd voor de enorme toename van drugs(misbruik) achter het stuur en de jonge leeftijd van veel overtreders. Verkeersdeskundigen waarschuwen ook voor problemen, want uit cijfers blijkt dat een op de zes bestuurders vaak meerdere drugs combineert. En die mix verhoogt natuurlijk het risico op ongelukken.

Cannabis en cocaïne

Mensen die onder invloed van cannabis achter het stuur kruipen, hebben twee keer zoveel kans op een ongeval met dodelijke afloop of ernstige verwondingen als een nuchtere bestuurder. Cannabis verstoort je concentratie en vertraagt je reactietijd. De drug maakt het ook moeilijker om afstanden en snelheden in te schatten.

Bij het gebruik van cocaïne is het risico op een ongeluk twee tot tien keer hoger en bij het gebruik van amfetaminen vijf tot dertig keer. Echter, Een aanzienlijk aantal bestuurders onderschat de gevaren van drugsgebruik in het verkeer. En die groep is zeker niet beperkt tot festivalbezoekers.

Kortere reactietijd

Misschien is een beetje relativering op zijn plaats, want drugstesten geven alleen aan of iemand drugs heeft gebruikt, maar niet hoeveel. Dus misschien zat niet iedereen echt “stoned” achter het stuur. Maar zelfs een minimale hoeveelheid drugs in het lichaam leidt nog steeds tot een verminderde reactietijd in het verkeer, vooral als de bestuurder moe is.

Het druggebruik zelf is ook relatief beperkt. Terwijl 80% van de Belgen minstens één keer alcohol dronk in het afgelopen jaar, rookte ‘slechts’ 7% van de bevolking cannabis in die periode. 

Meer controles en een strengere aanpak

Grootschalige bewustmakingscampagnes zijn daarom geen optie. Het blijven benadrukken van de gevaren van gecombineerd gebruik en het voldoende benadrukken van de risico's van rijden onder invloed zou mogelijk veel leed kunnen voorkomen.

Het verkeersveiligheidsinstituut Vias benadrukt de noodzaak van meer drugscontroles op de weg. Vias pleit ook voor meer beschikbare en effectievere drugstesten: veel ‘moderne’ drugs kunnen niet worden opgespoord met de huidige klassieke speekseltest.

Federaal minister van Mobiliteit Jean-Luc Crucke (Les Engagés) heeft een strengere aanpak en meer controles aangekondigd. Een andere optie is om het rijbewijs van iedereen die betrapt wordt onmiddellijk een maand in te trekken. Er zijn ook plannen om in de toekomst zowel op alcohol als op drugs te testen.