Boetes voor verkeersovertredingen zullen binnenkort met 10% toenemen; boetes van de rechtbank zullen zelfs met 25% stijgen. Dit werd bevestigd door het kabinet van minister van Justitie Annelies Verlinden (CD&V). Concreet betekent dit dat een kleine overtreding van de eerste graad, zoals het vergeten van een richtingaanwijzer, nu € 63,80 kost in plaats van € 58.

Een overtreding van de tweede graad stijgt van € 116 naar € 127,60, en een overtreding van de derde graad, zoals het gebruik van een mobiele telefoon tijdens het rijden, stijgt van € 174 naar € 191,40. Ter vergelijking: in Nederland bedraagt de boete voor het laatste geval 430 euro, meer dan het dubbele.

Om de verkeersveiligheid te verbeteren?

De beslissing roept meteen een fundamentele vraag op: is dit een noodzakelijke maatregel om de verkeersveiligheid te verbeteren, of is de automobilist een gemakkelijk doelwit om de gaten in de staatskas te dichten? Mobiliteitsorganisatie Touring reageerde onmiddellijk: “Automobilisten worden opnieuw het doelwit om de staatskas te spekken.”

Touring benadrukt dat het bezit en gebruik van motorvoertuigen de Belgische schatkist jaarlijks al meer dan 21,4 miljard euro aan belastinginkomsten oplevert, waardoor België een van de duurste landen van Europa is om een auto te bezitten.

‘Noodzakelijke begrotingsmaatregel’

Deze verhogingen zijn echter een direct gevolg van het begrotingsakkoord. Het kabinet van minister van Justitie Annelies Verlinden (CD&V) verwacht dat ze jaarlijks 50 miljoen euro zullen opleveren, een bedrag dat kan worden geherinvesteerd in het ministerie van Justitie – een “noodzakelijke begrotingsmaatregel”, aldus de regering.

Maar leiden hogere boetes ook tot meer verkeersveiligheid? Zowel Touring als het verkeersinstituut Vias zijn het erover eens dat niet de hoogte van de boete, maar de kans om betrapt te worden leidt tot een verandering in het gedrag van weggebruikers. Een boete moet ook hoog genoeg zijn om een signaal af te geven, maar die drempel verschilt natuurlijk van persoon tot persoon.

Alternatieve straffen

Het blijkt echter dat alternatieve straffen het grootste effect hebben: het verplicht stellen van medische en psychologische tests en het opnieuw afleggen van de theoretische en praktische rijexamens na een veroordeling hebben het grootste effect.

“Het verlies van je rijbewijs voor veertien dagen heeft een veel grotere impact dan een boete van 300 euro, omdat het de veroordeelde dwingt om zijn leven te herstructureren”, concludeert Vias-woordvoerder Stef Willems.

Het is nog onduidelijk wanneer de verhogingen precies van kracht zullen worden. Dit hangt af van de afronding van de programmalaw, waarmee de recente begrotingsbesprekingen worden afgerond.